Koleksioni i nacionalizmit pranverë/verë

Shkruan nga Beogradi, Idro Seferi*


Sheshi i “Kral Millanit” para Pallatit Federativ ishte mbushur plot njerëz, disa orë para mitingut të madh “Kosova është Serbi” në Beograd. Një atmosferë e zymtë, e disa motoçiklistëve, tifozëve dhe fëmijëve të shkollave të mesme, të dehur me birra dylitërshe, ishte në paradën e nacionalistëve. Pak orë pas deklaratave të liderëve serbë gjithçka u ndez. Është befasi e madhe që policët arritën në vendin e ngjarjes gjysmë orë pasi u dogj ambasada amerikane. Në të drejtën ndërkombëtare sulmi në ambasadë është sulm në territorin e shtetit. Por, është shumë befasuese që policët po kalonin në rrugën e ‘Knez Milloshit” me Hummerat e tyre si “gangester”, pas gazlotësjellësit dhe në vend që të bënin punën e tyre po tregonin tre gishtërinjtë. Gazetarët u rrahën brutalisht, me një gabim për rusët e “ Russia Today”, pasi që flisnin anglisht. Rikthimi i nacionalizmit nuk është spontan. Por, në Serbi pas pavarësisë së Kosovës tash ka filluar lufta e forcave. Në mëngjesin e 5 tetorit 2000, në sheshin ku të enjten filluan demonstratat, ndodhej Xho eskavatori me grupin e tij. Aty kishte nisur një revolucion, që zgjati deri me vrasjen e kryeministrit Zoran Gjingjiç dhe më pas forcat politike ranë sërish në mes të vegjëlish. Serbia parmbrëmë legalizoi dhunën si politikë të drejtë, por dhe në përputhje me politikat e qeverisë. Kështu ka thënë ministri për Kosovën Sllobodan Samardziç, i cili nuk dënoi aktin. Por, kryeministri Vojisllav Koshtunica, një radikal i moderuar, nuk pati zemër të dënoj aktin. Dikur vonë të premten tha se Serbia i ka treguar botës që kërkon drejtësi dhe është vend mbi bazat e demokracisë. Por, ai në liturgjinë e Shën Savës ose do jetë futur thellë shpirtërisht duke vuajtur për Kosovën ose ia kanë fikur televizorin këshilltarët e tij. Por, deklaratat e politikanëve nuk përputheshin me thirrjet për paqe. Radikali Tomislav Nikoliç, tha se serbët vuajten vetëm dy ditë, kurse të tretën dogjën pikat kufitare. Edhe ai legalizoi sulmet. Fëmijët që dukeshin se do tu bërtisnin nënat për vonesën nuk mund të dinin politikën që ka Kanadaja ndaj çështjes së Kosovës dhe problemin e Quebec-ut. Dhe, nuk mund të dinin adresën e ambasadës shqiptare në Dedinje. “Rrënimi i dritareve është demokratike…”, pat thënë Velimir Iliç, i Serbisë së Re, i cili ka lënë delet në Chachak dhe ka zënë vendin e një ministri. Pamja e Serbisë së re nuk duket askund. Një nga veteranët më pat thënë se në Serbi ende janë 350 mijë shokë të tij që kanë luftuar nëpër luftëra. Një pjesë e ambasadave nuk do të japin viza për një kohë, kurse Serbia kthehet te detyrat e para të shtëpisë për integrimin në Bashkimin Evropian. Por, përse protestohet kaq zëshëm për Kosovën në të cilën 70 për qind të serbëve nuk kanë qenë kurrë? Një propagandë e jashtëzakonshme dhe një dëshirë për Serbinë e madhe. Bombat e përditshme në Mitrovicën veriore nuk janë aq spontane sa të gjitha reagimet tjera që përfunduan me të rinjtë e përgjakur nëpër rrugë. Aspiratat e Republikës Serbe u shfaqen hapur, ndërkohë që buxheti shtesë i Qeverisë së Serbisë do tua mundësojë serbëve të Kosovës të jenë më besimtar në Beogradin. Kur po fliste Vojisllav Koshtunica- i tërë mitingu tregonte se ata serb që kanë dalë aty jetojnë ende në Gazimestanin e vitit 1989. Por, kësaj radhe nuk do të kenë shumë forcë. Dashuria në Kosovën u tregua mëngjesin që zbardhi turpin e një nate me parë kur në web faqen “You Tube” u hedh videoja me titullin “Kosovo za Patike” që tregonte një realitet të hidhur të Serbisë së etur për të parë botën. Dy goca po vidhin nëpër dyqane atlete dhe një çun që i incizonte i pyeste nëse kishin gjetur numra që tu bënin tamam. Kosova është Serbi apo jo? i pyeste ai duke i ngacmuar me cinizëm dhe duke u thënë që ishin heroinat e tij të asaj nate.

Vetëm 11 përqind e serbëve kanë pasaporta, kurse 70 përqind e të rinjve nuk kanë parë kurrë shtetet e jashtme dhe ëndërrojnë vulën shumë-ngjyrëshe Schengen në pasaportën e tyre. Por, Serbia po thellon agoninë e saj dhe derisa të zgjat vjedhja e bukur e butiqeve që në vitrinat e tyre sapo kishin ekspozuar koleksionin pranverë/verë 2008 të rrobave të shtrenjta, duket se Serbisë nuk do ti bëj punë as dorëzimi i të akuzuarve të Hagës. Megjithatë, Koshtunica u dha pushim nxënësve ditën e protestave në vend që ti ndihmonte ata të harrojnë kulturën e njerëzve të luftës. Kryeqyteti serb dhe Serbia ka njerëz shumë të mirë dhe në trend. Por, një 50 përqindsh e qelb shtetin. Kjo përqindje të paktën nuk mund të na shesë mend se Serbia qenka shtet pacifist. Askush nuk e hanë më këtë përshesh. Huliganët kanë turpëruar gjysmën e serbëve, që nuk mund ta besonin atë që kishin parë. Ka shumë njerëz që për turp e tregojnë kombësinë e tyre këto 20 vjetët e fundit, ndonëse popuj të këqij nuk ka. Por, gjëja e vetme në të cilën duhet të punoj Serbia është të harroj traditën e vrasjeve “në vetëmbrojtje” dhe të nxjerr një lider në krye që kërkon ta udhëheq shtetin bindshëm në avantazh. Kjo do të jetë edhe lufta kryesore në mes partish. Deri tani Koshtunica e presidenti Boris Tadic janë duke luajtur në minuta shtesë. Por, Tadiç ka një pozitë më të mirë nëse gjen forcë për ta përdorur me nënshkrimin e zgjedhjeve parlamentare. Ndryshe shpëtim nuk ka. “Nuk na duhet as Rumania, as Qiproja e Greqia për ta kuptuar sa të vetmuar jemi”, u ka thënë liberali Chedomir Jovanovich kolegëve të tij në parlament që vazhdojnë të mbajnë pushtetin me kreditet e patriotizmit. Megjithatë, deri të ndërrimi i motmoteve në Serbi – vazhdon gëzuar ’89.

*Autori është gazetar
shqiptar në Beograd