Një ultras i keq

E shitët, e shitët”! Korrit të ultrasve kuqezi të tribunës së karshisë në Qemal Stafa, ju bashkua fare papritur dhe kryeministri shqiptar Sali Berisha. Njeriu që nuk ka parë asnjë ndeshje të kombëtares së Shqipërisë në stadium, ju deshën fare pak ditë pas humbjes poshtëruese me Rumaninë, që të merrte vendimin për t´u bashkuar me thirrjet e Karshisë: Kombëtarja shiti ndeshjen dhe shkeli flamurin! Në një intervistë nervoze për Televizionin shqiptar javën e kaluar, Berisha nisi sulmin në stil të gjerë kundër Kombëtares, duke synuar të gjithë ekipin, por dhe strukturat drejtuese të FSHF-së. Në fakt, ai vetëm bëri publik atë që e kishte nisur ta bënte, gjithashtu me porosi të tij, ministri i kulturës dhe sporteve Ylli Pango. Që në datën 22 nëtor ministri Pango i kishte dërguar një letër autoritetit më të lartë të futbollit evropian me kërkesën e padëgjuar ndonjëherë më parë: Lutemi na hetoni Kombëtaren tonë! Gishti i akuzës ngrihet direkt kundër presidentit të federatës Armand Duka, i cili përmendet si pjesë e dyshimeve se ai “mund të ketë shitur dy ndeshjet e futbollit”.

Historia
Statistikisht është hera e parë që qeveria e një vendi akuzon në një mënyrë të tillë futbollin kombëtar të vendit të saj. Akuza të tilla kanë prekur në një rast dhe kombëtaret e dy vendeve me futboll të dëgjuar, Danimarkën dhe Suedinë, barazimi 2 me 2 i të cilave, ndëshkoi Italinë. Por përtej deklaratave, ironive, dhembjes dhe ankesave italiane, historia u mbyll këtu dhe asnjë hetim zyrtar nuk nisi për këtë çështje, në të cilën, natyrisht qeveritë e të tre vendeve, qëndruan plot “respekt” dorëjashtë. Bota e futbollit, e organizuar në mënyrë autonome, më pak se çdo gjë tjetër, do të pranonte interferimin në të të botës së politikës. Atë lloj ndërhyrjeje që kreu i qeverisë shqiptare e shpalli publikisht në një aktakuzë publike nga ekrani i televizionit publik në datën 30 nëntor. Duke e vendosur veten në një aleancë të shpallur dhe të menjëhershme me tifozët e pakënaqur kuqezi nga rezultatet e kombëtares, por duke e vendosur veten në frontin e një lufte që përgjithësisht nuk ka fitimtarë. Të një lufte që ka vetëm humbës. Që fillojnë që me vetë imazhin e kombëtares e më gjerë, me imazhin e vendit e vazhdojnë deri me seriozitetin e qeverisë që i hyn një loje me shumë të papritura dhe pikpyetje. Në ndërhyrjen e tij, kryeministri tha se rezultatet zhgënjyese të kombëtares shqiptare të futbollit ishin të kushtëzuara “nga veprime mafioze të një grupi futbollistësh që kishin përdhosur flamurin”. “Turpi që kanë bërë, aty është flamuri kombëtar, ajo nuk do të mund të kapërcehet, ç’është ai grup mafioz që shkelmon mbi flamurin, që bën një amoralitet të madh në mes të Evropës si përfaqësuesi i kombit. Kam pritur një reagim shumë më të madh nga mediat dhe shoqëria civile, ai ishte një poshtërim, fyerje për tifozët e Shqipërisë dhe shqiptarët, të cilët kanë ndjekur këtë futboll më me pasion se çdo gjë tjetër. Kanë skuqur me flamur kombëtar jo vetëm stadiumet e Shqipërisë, por edhe stadiumet e Evropës. Duhet të marrë përgjigjen më të rreptë”, deklaroi plot emocion kryeministri në stilin e tij të luftës politike të përditshme në Tiranë.
Kryeministri premtoi dhe se për ato rezultate zhgënjyese, duke ju referuar humbjeve me Bjellorusinë dhe Rumaninë, të cilën pësuam plot 10 gola, do të kishte një hetim serioz. Por nëse në Tiranë, deklarata të tilla të kryeministrit, me përmendje të fjalës “mafie”, zakonisht nuk ngjallin shumë kureshtje dhe konsiderohen pothuaj si normale, në botën autonome të futbollit, ato mund të kenë pasoja të paparashikueshme. “Megjithatë, jo ndonjë gjë të madhe. Thjesht do të bëhemi subjekt talljeje dhe habie në UEFA”, komenton një specialist sportiv. “Nuk ka ndodhur kurrë që qeveria e një vendi të akuzojë në një mënyrë të tillë kombëtaren e vet. Nuk ka ndodhur kurrë që kombëtarja e një vendi të përjashtohet nga përfaqësimet ndërkombëtare si fajtore për trukimin e dyshuar të ndeshjeve”, shprehet ai që beson se një çështje e tillë do të harrohet shumë shpejt. Por historia komplikohet kur zbulohet, se vetë ministri i kulturës dhe sporteve, pika e kontaktit mes ekzekutivit dhe federatës së futbollit, edhe më parë se vetë kryeministri, kishte zyrtarizuar akuzat. Madje edhe duke kërkuar një hetim të UEFA-s për dyshimet shqiptare. Në letrën që Pango i dërgoi drejtorit të çështjeve ligjore dhe të licensimit të klubeve në UEFA, pohonte se “ka dyshime të qarta se të dyja ndeshjet mund të jenë shitur nga Presidenti i federatës sonë të futbollit. Kjo është një provë e qartë se ai po i përdor ndeshjet e kombëtares sonë të futbollit për interesat e tij, duke fyer ndjenjat e tifozëve dhe përkrahësve të saj”. Pango paravlerëson rezultatet e investigimit të mundshëm të UEFA-s dhe madje edhe afron kontribut shqiptar në këtë investigim.
Të gjitha këto zhvillime të vrullshme e të papritura ndodhën pikërisht në kohën kur kishin nisur trataktivat për zëvendësuesin e Bariçit në stolin që ai la me dorëheqje. Po për arsye të rezultateve zhgënjyese të kombëtares në dy ndeshjet e fundit.

Duka, do humbisni
Askush deri më sot nuk ka folur për një shprehje që ishte më tepër se një batutë e rastit e vetë të akuzuarit kryesor në këtë histori të ndërlikuar. “Në takimin me futbollistët, përpara ndeshjes me Bjellorusinë, presidenti Duka na është drejtuar me disa fjalë që nuk është se na bënë shumë përshtypje atëherë. Ishim të përqëndrar tek ndeshja dhe vetëm pas saj, i komentuam ato fjalë me njëri-tjetrin. “Ju sot do të humbisni sepse e keni përgatitur shumë keq ndeshjen. Qofsha i gabuar, por këtë përshtypje kam!”, na tha Duka, dëshmon një nga futbollistët veteranë të kombëtares. Fatkeqësisht, një profeci që doli e vërtetë. Një profeci që në fakt tani kërkon vetë kokën e Dukës. Vetë futbollistët pranojnë vetëm një pjesë të asaj që ka ndodhur. Pra, që ndeshja ishte përgatitur shumë keq. Deri një natë përpara ndeshjes, shumica e futbollistëve të grumbulluar ishte shumë pak e përqëndruar. Ata ishin parë në dreka dhe darka që zgjasnin pafund e madje disa nga ta, një natë përpara ndeshjes edhe kishin luajtur në kazinonë e Tiranës. Kësaj gjendjeje demobilizimi, i shtoheshin dhe konfiktet e hapura dhe të mbyllura të ndonjërit nga titullarët e kombëtares me teknikun Bariç. Por edhe më e fortë dëshmia e futbollistit të kombëtares bëhet kur ajo zhvendoset në ambientin rumun. Me dy mungesa kryesore në formacion, Cana e Dallku të skualifikuar për shkak të kartonave, në dhomat e zhveshjes në impiantin e Bukureshtit, mes lojtarëve shqiptarë dhe rumunë ka pasur “replika” të shumta miqësore: “Do të luajmë një ndeshje në paqe”. Në zhargonin e futbollit, duke pasur parasysh dhe se rumunët ishin tashmë të kualifikuar, një shprehje e tillë do të thoshte se skuadrat do të ndanin një barazim të thatë mes tyre. Nuk dihet se çfarë ka ndodhur, por në 45 minutat e pjesës së dytë, kombëtarja shqiptare shfytyrohet deri sa arrihet në rezultatin më të thellë negativ të pësuar në këtë edicion eliminatoresh për kampionatin evropian, me 6 gola të pësuar dhe vetëm një të shënuar.
Vetë UEFA, në harkun e dy ditëve ka pasur dy deklarime të kundërta për këtë çështje. Fillimisht me një deklaratë zyrtare, në mënyrë indirekte pohohet se “asnjë nga ndeshjet e eliminatoreve të evropianit nuk është nën hetim”, çka do të thotë edhe se kërkesa shqiptare nuk është marrë parasysh. Ndërsa në një reagim të dytë, të zyrës së shtypit të UEFA-s thuhet se: “Nëse ka ndonjë kërkesë zyrtare nga përfaqësues të lartë të shtetit, atëherë hetimet do të nisin menjëherë”. Po zyrtarisht. UEFA ka bërë të qartë se të paktën 15 ndeshje të luajtura për ligën e kampioneve, kupën UEFA dhe eliminatoret e Intertotos, janë të dyshuara dhe do të hetohen. Skuadrat që mendohet se kanë trukuar ndeshjet janë nga vendet e lindjes, Bullgari, Estoni, Rumani dhe Maqedoni. Në dyshim është dhe një barazim i Besës së Kavajës me serbes Bezhania në 19 korrik të këtij viti.

Bariç kundër Berishës
Tashmë ka hyrë në historinë e futbollit shqiptar dhe mbas dy ndeshjeve të humbura me Bjellorusinë në Tiranë dhe Rumaninë në Bukuresht, dha dorëheqjen nga drejtimi i ekipit, edhe pse ishte fare pranë rinovimit të kontratës. Megjithatë, për kroatin nuk ka dyshime, ndeshjet nuk janë shitur, por sipas tij, kombëtarja shqiptare ka luajtur me mungesa dhe në ditët më të këqia të saj, ndërsa kundërshtarët kanë prodhuar nga lojërat më të mira të tyre. Sipas ish-trajnerit nuk mund të bëhet fjalë për trukim të ndeshjeve, por vetëm për fat të keq. Ai kishte dëgjuar akuzat e bëra nga kryeministri Berisha, por tha se vetë nuk besonte tek to. I nervozuar për këtë mbyllje të karrierës së tij me ekipin shqiptar, Bariç përmendi dhe faktin se po në këtë sezon eliminator, kombëtarja kishte prodhuar ndeshje të mëdha. Në të gjitha rastet, dëshmia e tij është e një rëndësie të jashtëzakonshme në këtë valë akuzash mbi ekipin kombëtar.

Hetimi & sherret
Deri këtu, historia ngjan më shumë në formë si një shpagim që ultras të nervozuar, “të udhëhequr” nga kryeministri, i kërkojnë ekipit kombëtar. Problemi është tek provat që do të vërtetonin akuzat. Zyrtarisht, në prokurorinë shqiptare nuk ka asnjë hetim të hapur për këtë çështje. Megjithatë, një burim i rezervuar as nuk e pohoi, por as nuk e mohoi se telefonat e disa prej futbollistëve të kombëtares janë vënë nën përgjim. Burimi nuk pranoi të bëjë komente nëse një gjë e tillë ka ndodhur dhe me telefonatat e presidentit të federatës, por la të kuptohet se një gjë e tillë është megjithatë e mundur të ketë ndodhur. “Një grup të papëgjegjshmish pa asnjë vetëdije kombëtare i bëjnë këtë turp vendit. Përgjegjësit duhet të vendosen para të gjitha përgjegjësive, duhet të përjashtohen në mënyrën më të prerë nga aktivitetet kombëtare të këtij vendimi dhe të bëjnë çdo lloj dënimi që dinjiteti kombëtar të rivendoset”, tha Berisha në aktakuzën e tij publike. Por ka dhe një tjetër detaj që deri tani ka mbetur larg vëmendjes së publikut. Sipas përvojës evropiane, që në qershor të këtij viti, federata ka miratuar statusin e ri të saj, në të cilin parashikohet dhe ngritja e një “gjykate sportive”. Qëllimi i këtij grupi hetimi me dy specialistë, është pikërisht survejimi i ndeshjeve që mendohet se janë me rezultat të trukuar. Relacionet e tyre më pas do të shqyrtoheshin nga komisioni i disiplinës dhe Apeli sportiv. Por ky statut i ri nuk ka hyrë ende në fuqi. “Duhet ta firmosë dhe ministri Pango, por megjithëse kanë kaluar shtatë muaj ai nuk e ka bërë një gjë të tillë”, thonë në FSHF, duke shtuar se në këtë mënyrë, në Shqipëri mungojnë mjetet legale të hetimit të kësaj dukurie që po helmon futbollin. “Vetëm pastaj do të mund të hetohej çështja dhe nga organi i akuzës”, nënvizojnë në FSHF që i pohojnë hapur marrëdhëniet e ngrira të tyre me institucionin e Pangos. Të cilat kanë qenë po të tilla që në kohën e paraardhësit të tij Bujar Leskaj. Ish-ministri demokrat i kulturës, sapo erdhi në post, inicoi një sherr të zgjatur me federatën duke kërkuar auditimin e saj nën dyshime për shpërdorime fondesh. Atëherë sherri përfundoi me heshtje edhe sepse UEFA morri pa asnjë ekuiovok anën e federatës duke ngulmuar në autonominë e saj përballë ekzekutivit.