Pronat, 71 mijė ha pėr kompensim
18.08.2008 12:02 Politike - Burimi: Panorama Politike
• Qeveria kalon nė varėsi tė Agjencisė sė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave 71.700 ha pyje e kullota pėr procesin e kthimit dhe kompensimit.
BLEDAR HOTI
Nė vendimin e marrė nga ana e qeverisė tė datės 18 qershor tė kėtij viti, ėshtė pasqyruar sipas zėrave dhe se ku do tė shkojnė fondet pėr kompensimin e ish-pronarėve. “Nga fondi shtetėror, pyjor dhe kullotat nėn administrim tė Ministrisė sė Mjedisit, Pyjeve dhe Administrimit tė Ujėrave, sipėrfaqja 71 699,3 (shtatėdhjetė e njė mijė e gjashtėqind e nėntėdhjetė e nėntė presje tre) ha, kalon nė fondin e kompensimit fizik dhe vihet nė dispozicion tė Agjencisė sė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, sipas lidhjes qė i bashkėlidhet kėtij vendimi”, thuhet nė pikėn 1 tė vendimit me numėr 1007. Kėshilli i Ministrave ka pėrcaktuar se Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, pasi bėn verifikimin pėrfundimtar tė pronėsisė sė truallit pėr fondin e mėsipėrm, pyje e kullota, e pėrdor atė pėr kompensimin e pronarėve, sipas kritereve tė pėrcaktuara nė ligj. “Pas verifikimit pėrfundimtar, tė bėrė nga Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, pronat, tė cilat rezultojnė me njohje apo kthim pronėsie, zbriten nga fondi i mėsipėrm”, thuhet nė pikėn tre kėtij vendimi. Nė kėtė proces verifikimi tė pronės sipas vendeve tė pėrcaktuara, Ministria e Brendshme sė bashku me AKKP-nė, duhet tė zbatojnė konkretisht kėtė vendim. Vendimi i marrė nga qeveria ėshtė marrė nė mbėshtetje tė nenit 100 tė Kushtetutės, tė ligjit nr.9235, datė 29.7.2004 “Pėr kthimin dhe kompensimin e pronės”, tė ndryshuar, dhe tė ligjit nr.8743, datė 22.2.2001 “Pėr pronat e paluajtshme tė shtetit”, tė ndryshuar. Ministria e Ekonomisė, Tregtisė dhe Energjetikės ka paraqitur vendimin me propozimin konkretet tė pyjeve dhe kullotat, tė cilat duhet tė pėrdoren pėr procesin e kompensimit fizik tė ish-pronarėve. Ky fond prej 71,700 ha i bashkėngjitet fondit tjetėr pėr tokat bujqėsore, i cili do tė realizohet pėr kthimin apo kompensimin fizik tė ish-pronarėve. Sipas tė dhėnave zyrtare, nė total janė rreth 21 mijė ha tokė bujqėsore qė do t’i kalojė Agjencisė sė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave. Me kalimin e kėtyre tokave bujqėsore, kullotave dhe pyjeve, Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave duhet tė realizojė procesin e kthimit apo tė kompensimit fizik. Qė prej krijimit tė Agjencisė sė Pronave, dikur Komiteti, nuk ka asnjė vendim pėr kompensim fizik tė pronave pėr ish-pronarėt. Deri mė tani, qeveria ka nxjerrė disa vendime tė ndryshme qė kanė tė bėjnė me kėtė proces, por qė Agjencia ėshtė duke realizuar procesin e nxjerrjes sė udhėzimeve tė posaēme pėr kompensimin fizik.
71 mijė ha
Nė total nė vendimin e Kėshillit tė Ministrave janė plot 71 mijė ha tokė tė cilat i kalojnė agjencisė sė kthimit tė pronave pėr kompensimin e ish pronarėve
28 mijė ha
Sipas tabelės qė i bashkėngjitet vendimit rezulton se sipėrfaqja mė e madhe e tokės qė do i kalojė AKKP-sė ėshtė nė Kukės 28502 ha dhe pas saj Gjirokastra
2298 ha
Nė vendimin e qeverisė rezulton se qarku mė i madh nė vend, ai i Tiranės ka njė ndėr sipėrfaqet mė tė vogla me 2298 ha ndėrkohė qė Shkodra ka 1720 ha
Gjana: Tokat e refuzuara nuk u jepen ish-pronarėve
Ministri i Bujqėsisė, Jemin Gjana shprehet se 100 mijė hektarėt tokė e refuzuar, nuk duhet tė pėrfshihen nė procesin e kompensimit fizik pėr ish-pronarėt.
BLEDAR HOTI
Nė njė prononcim pėr gazetėn “Panorama”, ministri ka bėrė tė ditur se 100 mijė ha tokė tė refuzuara ndėr vite nuk mund t’i jepen ish-pronarėve pėr t’u pėrdorur nė procesin e kthimit dhe kompensimit tė pronave. “Shqipėria ka edhe 100 mijė ha toka tė refuzuara. Janė emėrtuar kėshtu sepse nė tė gjithė procesin e ndarjes sė tokės bujqėsore, qė nga 1991 e deri mė sot asnjė prej komisioneve nuk i ka marrė pėr t’i ndarė dhe askush nga grupet e fermerėve nuk ka qenė i gatshėm t’i marrė si toka nė pronėsi, sepse janė toka tė pjerrėta, janė me taban tė cekėt, janė larg zonave urbane, larg rrugėve, toka jo nėn ujė, me pjellori tė asaj shkalle pėr tė gjitha kėto kushtet e tjera nuk i bėnė ato tė pėrshtatshme pėr aktivitetin bujqėsor, ose mund tė bėhen tė tilla, por kanė nevojė pėr investime suplementare qė ato duhet tė jenė tė dobishme”, deklaroi Gjana. Sipas ministrit tė Bujqėsisė, gjithmonė ka njė ide qė janė edhe 100 mijė ha pėr t’u pėrdorur nė procesin e kthimit dhe kompensimit, pėrdorimi i tyre do tė jetė relativisht jo funksional. “Kjo sepse kur s’kanė pranuar grupet e fermerėve pėr t’i marrė, qė kanė pasur tė drejtėn, nuk besoj se grupet e pronarėve do tė shfaqin ndonjė interes pėr t’u kompensuar fizikisht, pikėrisht me kėto kategori tokash. Siē shpjegova mė lart, janė pėrgjithėsisht sipėrfaqe qė nuk ruajnė vlera tė tilla dhe qė nuk paraqesin interes pėr grupet e ish-pronarėve”, thekson ministri. Fati i tokave tė refuzuara pėr Gjanėn ka njė zgjidhje ofrimi pėr firmat, qė mund tė kenė interes pėr t’i pėrdorur. “Ne jemi pėrpjekur e i kemi futur nė uebsajtin e ministrisė, ku ka pasur disa shfaqje interesi tė disa kompanive tė ndryshme, tė cilat kanė mundėsi monetare pėr t’i pasur si potenciale tokash qė mund tė kultivohen, mund tė mbillen me ullinj, frutikulturė dhe bimė medicinale dhe jemi duke punuar me kėto grupe qė kanė shfaqur interes, pėr tė parė se si mund tė vihen nė funksionim”, deklaroi Gjana.
Sipėrfaqja e dobishme
Komiteti ndėrministror ka kaluar si tokė bujqėsore rreth 17.300 ha pėr t’u pėrdorur pėr procesin e kompensimit fizik tė pronės. Ministri Gjana sqaron se “bazuar nė vendimin e shtatorit tė vitit kaluar tė Kėshillit tė Ministrave ne kemi evidentuar shumicėn e sipėrfaqes sė tokės bujqėsore qė ėshtė disponibėl shtetėrore. Rreth 17300 ha kemi vėnė nė dispozicion tė komitetit ndėrministror shtetėror, i cili pėrgatit dhe vendimin e qeverisė”. Kėto sipėrfaqe tė pėrcaktuara pėrpara njė muaji dhe kėto sipėrfaqe, po pėrmes njė vendimi tė qeverisė i kalojnė Agjencisė sė Kthimit tė Pronave pėr proces kompensimi dhe kthimi fizik. “Jemi nė proces edhe pėr njė sipėrfaqe tjetėr prej 3500 katėr mijė ha, qė janė po toka disponibėl shtetėrore, pėr tė cilat ende nuk kemi pėrfunduar procesin e verifikimit tė plotė. Pra, nė total shkojnė rreth 21 mijė ha tokė bujqėsore disponibėl shtetėrore, qė do tė vihen nė dispozicion tė kėtij procesi”, thekson Gjana. Ky ėshtė njė pjesė e procesit, pasi parashikohet qė edhe asetet shtetėrore si ndėrmarrjet apo repartet ushtarake tė vihen nė dispozicion tė ish-pronarėve, si pjesė e procesit tė kompensimit fizik.
“Abuzimet me pronat janė mbi 100 mijė ha”
Abuzimet nė ndarjen e tokave nė Shqipėri shkojnė mbi 100 mijė ha. Njė shifėr tė tillė e japin drejtuesit e shoqatės “Pronėsi me Drejtėsi”, duke e cilėsuar si tė pamundur verifikimin nė terren tė abuzimeve tė kryera. Ish-pronarėt edhe pse e vlerėsojnė ligjin pėr verifikimin e titujve tė pronėsisė, shprehen skeptikė nė lidhje me zbatimin e tij nė terren. Sekretari i Shoqatės sė tė Shpronėsuarve, “Pronėsi me Drejtėsi”, Rushit Vorpsi nė njė prononcim pėr median ka deklaruar se: “Eshtė mjaft e vėshtirė nė terren pėr tė faktuar dėmin real qė ėshtė shkaktuar si rezultat i abuzimit tė ndarjes sė pronave”. Duke e cilėsuar si tė pamundur faktimin e njė gjėje tė tillė, Vorpsi i kushton rėndėsi procesit tė kthimit fizik tė pronave pėr ish-pronarėt, pasi nė kėtė mėnyrė mund tė ulet edhe fatura financiare e shtetit nė kompensimin financiar. Vorpsi shprehet se abuzimet nė ndarjen e tokės bujqėsore janė shumė mė tė mėdha, sesa ato qė janė deklaruar nė media nga ana e titullarėve tė institucioneve shtetėrore. “Ėshtė e pamundur qė tė vlerėsohet se sa ėshtė abuzimi i ndarjes sė tokės bujqėsore dhe ndarjes sė tokave tė ndėrmarrjeve bujqėsore. Minimalisht janė 100 mijė ha tokė bujqėsore tė ndarė nė kundėrshtim me vendimin e Kėshillit tė Ministrave nr. 452 dhe nė vonė me ligjin “Pėr ndarjen e tokės sė ish-ndėrmarrjev bujqėsore”. Me ligjin 7501 pretendohet se janė 434 840 ha tokė bujqėsore, ndėrsa me vendimin e KM-sė 452 janė ndarė rreth 129 mijė ha tokė”, deklaroi Vorpsi. Pėr ish-pronarėt ligji 7501 “Pėr tokėn” ėshtė cilėsuar si ligj politik ndaj dhe i qėndrojnė opsionit pėr shfuqizimin e tij. Ligji i ri “Pėr verifikimin e titujve tė pronėsisė” brenda kėtyre ditėve ka hyrė fuqi. Nė bazė tė tij do tė krijohet nga e para Komisioni Shtetėror pėr Ndarjen e Tokave, i cili do tė kryesohet zv.kryeministri Genc Pollo. Nė tė pritet tė nisė procesi i verifikimit tė ndarjes sė tokave bujqėsore ndėr 17 vite. Ministria e Bujqėsisė ka dhėnė njė shifėr jozyrtare, ku abuzimet nė ndarjen e tokės bujqėsore mund tė shkojnė deri nė 20 mijė ha. Por kjo shifėr duhet tė verifikohet nėse ėshtė e saktė apo jo gjatė shqyrtimit tė vendimeve tė dhėna ndėr vite. Ndėrsa abuzimet mė tė mėdha janė kryer nė zonėn e bregdetit pėr ndarjen e tokės bujqėsore, si zona mė e lakmuar pėr shkak tė zhvillimit mė tė madh ekonomik.
BLEDAR HOTI
Nė vendimin e marrė nga ana e qeverisė tė datės 18 qershor tė kėtij viti, ėshtė pasqyruar sipas zėrave dhe se ku do tė shkojnė fondet pėr kompensimin e ish-pronarėve. “Nga fondi shtetėror, pyjor dhe kullotat nėn administrim tė Ministrisė sė Mjedisit, Pyjeve dhe Administrimit tė Ujėrave, sipėrfaqja 71 699,3 (shtatėdhjetė e njė mijė e gjashtėqind e nėntėdhjetė e nėntė presje tre) ha, kalon nė fondin e kompensimit fizik dhe vihet nė dispozicion tė Agjencisė sė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, sipas lidhjes qė i bashkėlidhet kėtij vendimi”, thuhet nė pikėn 1 tė vendimit me numėr 1007. Kėshilli i Ministrave ka pėrcaktuar se Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, pasi bėn verifikimin pėrfundimtar tė pronėsisė sė truallit pėr fondin e mėsipėrm, pyje e kullota, e pėrdor atė pėr kompensimin e pronarėve, sipas kritereve tė pėrcaktuara nė ligj. “Pas verifikimit pėrfundimtar, tė bėrė nga Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave, pronat, tė cilat rezultojnė me njohje apo kthim pronėsie, zbriten nga fondi i mėsipėrm”, thuhet nė pikėn tre kėtij vendimi. Nė kėtė proces verifikimi tė pronės sipas vendeve tė pėrcaktuara, Ministria e Brendshme sė bashku me AKKP-nė, duhet tė zbatojnė konkretisht kėtė vendim. Vendimi i marrė nga qeveria ėshtė marrė nė mbėshtetje tė nenit 100 tė Kushtetutės, tė ligjit nr.9235, datė 29.7.2004 “Pėr kthimin dhe kompensimin e pronės”, tė ndryshuar, dhe tė ligjit nr.8743, datė 22.2.2001 “Pėr pronat e paluajtshme tė shtetit”, tė ndryshuar. Ministria e Ekonomisė, Tregtisė dhe Energjetikės ka paraqitur vendimin me propozimin konkretet tė pyjeve dhe kullotat, tė cilat duhet tė pėrdoren pėr procesin e kompensimit fizik tė ish-pronarėve. Ky fond prej 71,700 ha i bashkėngjitet fondit tjetėr pėr tokat bujqėsore, i cili do tė realizohet pėr kthimin apo kompensimin fizik tė ish-pronarėve. Sipas tė dhėnave zyrtare, nė total janė rreth 21 mijė ha tokė bujqėsore qė do t’i kalojė Agjencisė sė Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave. Me kalimin e kėtyre tokave bujqėsore, kullotave dhe pyjeve, Agjencia e Kthimit dhe Kompensimit tė Pronave duhet tė realizojė procesin e kthimit apo tė kompensimit fizik. Qė prej krijimit tė Agjencisė sė Pronave, dikur Komiteti, nuk ka asnjė vendim pėr kompensim fizik tė pronave pėr ish-pronarėt. Deri mė tani, qeveria ka nxjerrė disa vendime tė ndryshme qė kanė tė bėjnė me kėtė proces, por qė Agjencia ėshtė duke realizuar procesin e nxjerrjes sė udhėzimeve tė posaēme pėr kompensimin fizik.
71 mijė ha
Nė total nė vendimin e Kėshillit tė Ministrave janė plot 71 mijė ha tokė tė cilat i kalojnė agjencisė sė kthimit tė pronave pėr kompensimin e ish pronarėve
28 mijė ha
Sipas tabelės qė i bashkėngjitet vendimit rezulton se sipėrfaqja mė e madhe e tokės qė do i kalojė AKKP-sė ėshtė nė Kukės 28502 ha dhe pas saj Gjirokastra
2298 ha
Nė vendimin e qeverisė rezulton se qarku mė i madh nė vend, ai i Tiranės ka njė ndėr sipėrfaqet mė tė vogla me 2298 ha ndėrkohė qė Shkodra ka 1720 ha
Gjana: Tokat e refuzuara nuk u jepen ish-pronarėve
Ministri i Bujqėsisė, Jemin Gjana shprehet se 100 mijė hektarėt tokė e refuzuar, nuk duhet tė pėrfshihen nė procesin e kompensimit fizik pėr ish-pronarėt.
BLEDAR HOTI
Nė njė prononcim pėr gazetėn “Panorama”, ministri ka bėrė tė ditur se 100 mijė ha tokė tė refuzuara ndėr vite nuk mund t’i jepen ish-pronarėve pėr t’u pėrdorur nė procesin e kthimit dhe kompensimit tė pronave. “Shqipėria ka edhe 100 mijė ha toka tė refuzuara. Janė emėrtuar kėshtu sepse nė tė gjithė procesin e ndarjes sė tokės bujqėsore, qė nga 1991 e deri mė sot asnjė prej komisioneve nuk i ka marrė pėr t’i ndarė dhe askush nga grupet e fermerėve nuk ka qenė i gatshėm t’i marrė si toka nė pronėsi, sepse janė toka tė pjerrėta, janė me taban tė cekėt, janė larg zonave urbane, larg rrugėve, toka jo nėn ujė, me pjellori tė asaj shkalle pėr tė gjitha kėto kushtet e tjera nuk i bėnė ato tė pėrshtatshme pėr aktivitetin bujqėsor, ose mund tė bėhen tė tilla, por kanė nevojė pėr investime suplementare qė ato duhet tė jenė tė dobishme”, deklaroi Gjana. Sipas ministrit tė Bujqėsisė, gjithmonė ka njė ide qė janė edhe 100 mijė ha pėr t’u pėrdorur nė procesin e kthimit dhe kompensimit, pėrdorimi i tyre do tė jetė relativisht jo funksional. “Kjo sepse kur s’kanė pranuar grupet e fermerėve pėr t’i marrė, qė kanė pasur tė drejtėn, nuk besoj se grupet e pronarėve do tė shfaqin ndonjė interes pėr t’u kompensuar fizikisht, pikėrisht me kėto kategori tokash. Siē shpjegova mė lart, janė pėrgjithėsisht sipėrfaqe qė nuk ruajnė vlera tė tilla dhe qė nuk paraqesin interes pėr grupet e ish-pronarėve”, thekson ministri. Fati i tokave tė refuzuara pėr Gjanėn ka njė zgjidhje ofrimi pėr firmat, qė mund tė kenė interes pėr t’i pėrdorur. “Ne jemi pėrpjekur e i kemi futur nė uebsajtin e ministrisė, ku ka pasur disa shfaqje interesi tė disa kompanive tė ndryshme, tė cilat kanė mundėsi monetare pėr t’i pasur si potenciale tokash qė mund tė kultivohen, mund tė mbillen me ullinj, frutikulturė dhe bimė medicinale dhe jemi duke punuar me kėto grupe qė kanė shfaqur interes, pėr tė parė se si mund tė vihen nė funksionim”, deklaroi Gjana.
Sipėrfaqja e dobishme
Komiteti ndėrministror ka kaluar si tokė bujqėsore rreth 17.300 ha pėr t’u pėrdorur pėr procesin e kompensimit fizik tė pronės. Ministri Gjana sqaron se “bazuar nė vendimin e shtatorit tė vitit kaluar tė Kėshillit tė Ministrave ne kemi evidentuar shumicėn e sipėrfaqes sė tokės bujqėsore qė ėshtė disponibėl shtetėrore. Rreth 17300 ha kemi vėnė nė dispozicion tė komitetit ndėrministror shtetėror, i cili pėrgatit dhe vendimin e qeverisė”. Kėto sipėrfaqe tė pėrcaktuara pėrpara njė muaji dhe kėto sipėrfaqe, po pėrmes njė vendimi tė qeverisė i kalojnė Agjencisė sė Kthimit tė Pronave pėr proces kompensimi dhe kthimi fizik. “Jemi nė proces edhe pėr njė sipėrfaqe tjetėr prej 3500 katėr mijė ha, qė janė po toka disponibėl shtetėrore, pėr tė cilat ende nuk kemi pėrfunduar procesin e verifikimit tė plotė. Pra, nė total shkojnė rreth 21 mijė ha tokė bujqėsore disponibėl shtetėrore, qė do tė vihen nė dispozicion tė kėtij procesi”, thekson Gjana. Ky ėshtė njė pjesė e procesit, pasi parashikohet qė edhe asetet shtetėrore si ndėrmarrjet apo repartet ushtarake tė vihen nė dispozicion tė ish-pronarėve, si pjesė e procesit tė kompensimit fizik.
“Abuzimet me pronat janė mbi 100 mijė ha”
Abuzimet nė ndarjen e tokave nė Shqipėri shkojnė mbi 100 mijė ha. Njė shifėr tė tillė e japin drejtuesit e shoqatės “Pronėsi me Drejtėsi”, duke e cilėsuar si tė pamundur verifikimin nė terren tė abuzimeve tė kryera. Ish-pronarėt edhe pse e vlerėsojnė ligjin pėr verifikimin e titujve tė pronėsisė, shprehen skeptikė nė lidhje me zbatimin e tij nė terren. Sekretari i Shoqatės sė tė Shpronėsuarve, “Pronėsi me Drejtėsi”, Rushit Vorpsi nė njė prononcim pėr median ka deklaruar se: “Eshtė mjaft e vėshtirė nė terren pėr tė faktuar dėmin real qė ėshtė shkaktuar si rezultat i abuzimit tė ndarjes sė pronave”. Duke e cilėsuar si tė pamundur faktimin e njė gjėje tė tillė, Vorpsi i kushton rėndėsi procesit tė kthimit fizik tė pronave pėr ish-pronarėt, pasi nė kėtė mėnyrė mund tė ulet edhe fatura financiare e shtetit nė kompensimin financiar. Vorpsi shprehet se abuzimet nė ndarjen e tokės bujqėsore janė shumė mė tė mėdha, sesa ato qė janė deklaruar nė media nga ana e titullarėve tė institucioneve shtetėrore. “Ėshtė e pamundur qė tė vlerėsohet se sa ėshtė abuzimi i ndarjes sė tokės bujqėsore dhe ndarjes sė tokave tė ndėrmarrjeve bujqėsore. Minimalisht janė 100 mijė ha tokė bujqėsore tė ndarė nė kundėrshtim me vendimin e Kėshillit tė Ministrave nr. 452 dhe nė vonė me ligjin “Pėr ndarjen e tokės sė ish-ndėrmarrjev bujqėsore”. Me ligjin 7501 pretendohet se janė 434 840 ha tokė bujqėsore, ndėrsa me vendimin e KM-sė 452 janė ndarė rreth 129 mijė ha tokė”, deklaroi Vorpsi. Pėr ish-pronarėt ligji 7501 “Pėr tokėn” ėshtė cilėsuar si ligj politik ndaj dhe i qėndrojnė opsionit pėr shfuqizimin e tij. Ligji i ri “Pėr verifikimin e titujve tė pronėsisė” brenda kėtyre ditėve ka hyrė fuqi. Nė bazė tė tij do tė krijohet nga e para Komisioni Shtetėror pėr Ndarjen e Tokave, i cili do tė kryesohet zv.kryeministri Genc Pollo. Nė tė pritet tė nisė procesi i verifikimit tė ndarjes sė tokave bujqėsore ndėr 17 vite. Ministria e Bujqėsisė ka dhėnė njė shifėr jozyrtare, ku abuzimet nė ndarjen e tokės bujqėsore mund tė shkojnė deri nė 20 mijė ha. Por kjo shifėr duhet tė verifikohet nėse ėshtė e saktė apo jo gjatė shqyrtimit tė vendimeve tė dhėna ndėr vite. Ndėrsa abuzimet mė tė mėdha janė kryer nė zonėn e bregdetit pėr ndarjen e tokės bujqėsore, si zona mė e lakmuar pėr shkak tė zhvillimit mė tė madh ekonomik.
lajme.parajsa.com
