Trajtim gjenetik i verbimit;Efekti i inkubacionit tek foshnjet
14.05.2008 03:14 Shendeti - Burimi: VOA Mjeksia
Trajtimi gjenetik u kthen shikimin tė verbėrve
Mjekėt spitalin e fėmijėve nė Filadelfiat njoftuan se kanė rikthyer shikimin tek tė verbėrit duke riparuar gjenin, dėmtimi i tė cilit shkakton humbjen e tė shikimit. Ky zhvillim cilėsohet si njė mrekulli nė trajtimin e verbimit dhe njė hap i jashtėzakonshėm nė fushėn e terapisė gjenetike. Shkencėtarėt mendojnė se kjo mėnyrė hap rrugėn pėr trajtime tė reja tė 140 formave tė tjera verbimesh si pasoje e dėmtimit tė gjenit pėrgjegjės pėr shikimin
E lindur thuajse e verbėr, sytė e Manuelės dridhen. Duke parė vetėm forma tė turbullta, ajo, njėsoj si Tomasso qė vuan nga i njėjti verbim gjenetik, mund tė vrojtojė vetėm me vėshtirėsi dhe mund tė renditet mes atyre qė verbohen plotėsisht para se tė arrijnė moshėn 40 vjeē.
Kėta janė doktorėt Maguire. Al ėshtė kirurg dhe bashkėshortja e tij Jean Bennet, eksperte e terapisė gjenetike. Doktor Maguire tregon se njė ditė e pyeti tė shoqen e tij nėse ishte e mundur inplantimi i njė gjeni nė retinė pėr tė zevendėsuar gjenin e dėmtuar. Dhe ajo u pėrgjigj se po. Kėshtu filloi rruga e tyre nė trajtimin e verbimit.
20 vjet mė vonė, pas shumė kėrkimesh, eksperimentesh e dėshtimesh, ata rikthyen shikimin tek qentė nė laborator dhe ishin gati ta provonin kėtė metodė tek njerėzit nėpėrmjet terapisė gjenetike.
Ata gjetėn njė mėnyrė pėr inplantimin e gjeneve nė pjesėn e mbrapme tė syrit dhe i lanė aty derisa tė zhvilloheshin.
Manuela, studente, ėndėrronte se ky transplantim gjenetik mund ta ndihmonte qė njė ditė tė lexonte. Ajo pranoi menjėherė ti nėnshtrohej kėsaj procedure.
5 javė pas operacionit, mjekėt vunė re se sytė e Manuelės filluan tė reagonin ndaj dritės. Bebja e syrit zmadhohej e ngushtohej nė varėsi tė dritės njėsoj si sytė normalė dhe ajo filloi tė dallonte shkronjat e alfabetit.
Shkencėtarėt mendojnė se kjo mėnyrė trajtimi gjenetik hap rrugėn pėr trajtime tė reja tė 140 formave tė tjera verbimesh si pasoje e dėmtimit tė gjenit pėrgjegjės pėr shikimin, si dhe pėr trajtimin e dėmtimit macular, sėmundje verbimi qė prek rreth 2 milionė amerikanė. Por mbi tė gjitha, ekspertėt e shohin kėtė zhvillim si hap tė madh drejt njė tė ardhme kur sėmundjet jo gjithmonė do tė cilėsohen tė pashėrueshme.
Efektet e periudhės sė inkubacionit tek foshnjet
Njė grup mjekėsh italianė thonė se valėt elektromagnetike tė inkubatorėve nė maternitete mund tė afektojė ritmin e rrahjeve tė zemrės tek foshnjet e sapolindura. Tani ekspertėt po kėrkojnė kryerjen e studimeve tė tjera pėr tė pėrcaktuar nėse inkubatorėt lėnė ndonjė efekt tė pėrherėshėm nė shėndetin e foshnjeve.
Inkubatorėt pėrdoren gjerėsisht pėr tė mbajtur ngrohtė foshnjet e sėmura ose tė lindura parakohe, duke minimizuar kėshtu sforcimin apo stresin nė organizimin tė tyre.
Por rezultatet paraprake tė njė studimi tregojnė se fushat elektromagnetike qė krijohen nga inkubatorėt mund tė afektojnė ndryshueshmėrinė e ritmit e rrahjeve tė zemrės sė bebeve.
Nė Siena tė Italisė, mjekėt morrėn nė shqyrtim 43 foshnje tė porsalindura. 27 foshnje u analizuan nė inkubator, kur aparati punonte dhe kur ishte i fikur. 16 foshnjet e tjera shėrbyen si grup krahasimi.
Rezultatet treguan se foshnjet nė inkubator provuan rėnie nė ndryshueshmėrinė e ritmit tė rrahjeve tė zemrės kur aparati punonte. 16 foshnjet e tjera nuk pėsuan asnjė ndryshim nė rrahjet e zemrės.
Kur rėnia e ndryshueshmėrisė sė ritmit nė rrahjet e zemrės vihet re tek tė rriturit qė vuajnė nga sėmundje tė zemrės, kjo shihet si njė prognozė jo e mirė e pacientit. Por ēfarė tregon ky ndryshim tek foshnjet, pėr kėtė mjekėt nuk janė tė sigurt.
Ndryshueshmėria e ritmit tė zemrės u shtua pėrsėri kur inkubatorėt ndėrprenė punėn, prandaj ekspertėt po kėrkojnė kryerjen e studimeve tė tjera pėr tė pėrcaktuar nėse inkubatorėt lėnė ndonjė efekt tė pėrherėshėm nė shėndetin e foshnjeve.lajme.parajsa.com
































