Total: (535,620)

Lajme

... arkiva informative
Skip Navigation



Artikulli i Perzgjedhur

Fusha magnetike nxit kancerin

Megjithėse jeta jonė ėshtė lehtėsuar shumė, teknologjia e zhvilluar ndikon negativisht nė shėndetin e njeriut si pasojė e dallgėve tė pėrhapura nga pajisjet elektronike. Studiuesit kanė zhvilluar studime edhe mbi lėngun e placentės ku fėmija qėndron nė barkun e nėnės. »»


Cilat janė bimėt qė kurojnė diabetin

Cilat janė bimėt qė kurojnė diabetin

06.08.2009 16:03 - Kategoria: Shendeti


Kurat dhe rekomandimet e mjekėve pėr tė shėruar sėmundjen e sheqerit
Diabeti i sheqerit ėshtė njė sėmundje endokrino-metabolike, qė ka tė bėjė me mėnyrėn se si organizmi ynė e pėrpunon sheqerin (karbohidratet apo glukozėn) qė ne marrim me ushqimet e ndryshme. Defekti qėndron nė pamundėsinė e insulinės, njė hormon i prodhuar nga pankreasi, pėr tė mbajtur nivelin e sheqerit nė gjak nė vlerat normale. Insulina ose prodhohet pak (pamjaftueshmėri e pankreasit) ose nuk vepron si duhet pėr tė futur sheqerin brenda nė qelizat e indeve tė organizmit (pamjaftueshmėri e insulinės). Pėr rrjedhojė, sheqeri ėshtė me tepricė nė gjak dhe jep shenja tė ndryshme (simptoma) si etja, shtimi oreksit, shtimi nė peshė, nevoja pėr urinim tė shpeshtė, lodhja e shpejtė, ulja e vėmendjes dhe pėrqendrimit dhe nė pėrgjithėsi njė dobėsi e pėrgjithshme. Kėto simptoma nuk ėshtė e thėnė tė jenė tė gjitha tė pranishme tek njė pacient me diabet. Ato mund tė jenė tė veēuara dhe nė shkallė tė ndryshme tė intensitetit tė tyre. Ėshtė pikėrisht ky intensitet qė bėn nė shumicėn e rasteve qė diagnoza tė pėrcaktohet me vonesė ose ai tė zbulohet rastėsisht pas njė kalimi tė njė krize tė zemrės apo infarktit tė saj. Po kėshtu, shkalla e shprehjes sė shenjave tė sėmundjes varet shumė nga mėnyra e korrigjimit tė sėmundjes, pra terapia me ilaēe, mėnyra e tė ushqyerit (dieta) dhe mėnyra e jetesės.
Format e shfaqjes
Diabeti ndahet nė dy tipa nė varėsi tė moshės sė pacientit ku shfaqet sėmundja. Nė tipin I, ai shfaqet nė moshat midis 0-40 vjeē dhe tipi II, kur shfaqet mbi moshėn 40 vjeē. Tipi I ėshtė pothuaj gjithmonė i trashėgueshėm dhe mjekohet me injektim tė insulinės nėn lėkurė njė ose disa herė nė ditė, ndėrkohė qė tipi i dytė ėshtė fifty-fifty, pra njė pjesė e tė sėmurėve e kanė tė trashėgueshme dhe njė pjesė tjetėr jo. Ky tip, i cili ėshtė mė i shpeshtė dhe me incidente qė rritet me rritjen e moshės, mjekohet me medikamente. Nė rastet e vėshtira tė kontrollit tė sheqerit mjeku ėshtė i detyruar qė edhe nė ketė tip tė fillojė mjekimin me insulinė. Me rritjen e moshės dhe nė prani tė mbipeshės e aktivitetit tė ulėt fizik, mundėsia pėr t”u shfaqur sėmundja ėshtė e lartė. Nė kėtė kuadėr si ēdo sėmundje metabolike, sėmundje qė kanė tė bėjnė me mėnyrėn e pėrpunimit tė lėndėve tė ndryshme organike qė ne marrim me anė tė ushqimit, edhe diabeti i sheqeri ėshtė i lidhur ngushtė me dietėn dhe mėnyrėn e jetesės, pėr shembull aktivitetin fizik. Ky i fundit ndihmon nė njė funksionim normal tė organeve tė ndryshme dhe organizmit nė tėrėsi, nė ruajtjen e peshės normale nė lidhje me seksin dhe moshėn dhe nė parandalimin e obezitetit (mbipesha dhe dhjamosja), qė ėshtė ”miku” mė i ngushtė i diabetit.
Mėnyra e jetesės
Stili i jetės ėshtė i padiskutueshėm nė rolin e tij pėr korrigjimin e shpejtė tė vlerave tė sheqerit nė gjak dhe ndihmesėn ndaj terapisė medikamentoze. Nuk duhet harruar kėtu edhe dieta e pasur me perime. Nga frutat kėshillohen mollėt majhoshe me pėrdorim tė kufizuar. Largim nga dieta i ėmbėlsirave, yndyrave me origjinė shtazore (dhjamėrat, gjalpi, qumėshti i paskremuar), kufizim tė kripės dhe brumėrave. Paraqite njė skemė nė formė piramide, me anė tė cilės kuptohen ushqimet mė parėsore qė duhet tė pėrdorė i sėmuri me diabet dhe ato qė duhet tė pėrdorė mė pak. Maja e piramidės tregon ato dieta qė i sėmuri duhet t'i pėrdorė sa mė pak ose t'i eliminoje, ndėrsa baza e saj tregon ato qė duhet tė pėrdorė mė shumė. Si pėrfundim, pėr njė ndjekje korrekte tė sėmundjes dhe pėr njė cilėsi tė mirė tė jetesės ėshtė tepėr e rekomandueshme drejtimi tek mjeku specialist qė quhet endokrinolog. Ai ėshtė i detyruar tė informojė ēdo pacient rreth sėmundjes nė pėrgjithėsi, gjendjes sė individit (pacientit) nė veēanti, komplikacioneve tė vetė sėmundjes, mjekimit dhe mėnyrės se jetesės. Fillimi i medikamenteve (ilaēeve), dozimi i tyre dhe kontrolli duhen bėrė patjetėr nga endokrinologu. Do tė ishte gabim fillimi i mjekimit nga njė mjek jo specialist. Ndėrsa nga mjekėsia popullore, pėr tė sėmurėt me diabet kėshillohet: qepa, hudhra, kanella. Tė gjitha kėto ulin sheqerin nė gjak nė pėrgjithėsi, prandaj kėshillohet pėrdorimi i tyre sa mė shumė nga tė sėmurėt me diabet.

Mjekėsia popullore nė ndihmė tė shkencėtarėve
Shkencėtarėt do tė studiojnė tani strukturėn kimike tė bimėve
Njė grup shkencėtarėsh nė Britani kanė zbuluar se disa bimė tė pėrdorura si barna popullore nė disa vende tė botės mund tė ndihmojnė nė kurimin e sėmundjeve si kanceri dhe diabeti.
Studiuesit nga Kolegji Kings i Londrės zhvilluan teste me njė shumėllojshmėri bimėsh mjekėsore nga India, Gana, Tajlanda dhe Kina. Shkencėtarėt morėn mostra nga erėza orientale, qė pėrdoren nė mjekėsinė popullore indiane pėr kurimin e sėmundjeve si diabeti dhe i testuan ato nė qelizat e pacientėve tė sėmurė. Disa pacientė me diabet nuk prodhuan sa duhet insulinė pėr tė pėrballuar nivelin e lartė tė glukozės nė gjak. Pjesa tjetėr e pacientėve vėrtetuan se kura popullore ndihmon pėr tė kontrolluar lėvizjen e sheqerit nė gjak. Shkencėtarėt pėrdorėn edhe mostra tė marra nga bimė mjekėsore qė pėrdoren nė kulturat tajlandeze dhe kineze pėr kurimin e kancerit dhe i testuan ato tek pacientėt me kancer nė mushkėri. Ata zbuluan se bimėt ndalonin zhvillimin e qelizave kanceroze. Ekspertėt thanė se kjo ėshtė hera e parė qė provohet shkencėrisht efekti kurues i barnave popullore pėr shėrimin e sėmundjeve tė ndryshme. Tani ata po pėrpiqen tė zbulojnė strukturėn kimike tė bimėve me shpresė qė ta pėrdorin atė pėr kurimin e pacientėve nė tė ardhmen.





Burimi: Observer Shendeti

Artikullin origjinal mund ta lexoni ketu

lajme.parajsa.com


Komentoni artikullin

Emri:
E-Mail:
Komenti:
Kodi:

* Mesazhi juaj do aprovohet shume shpejt nga stafi yne!



Te gjitha materialet e publikuara ne kete faqe permbajne burimin e tyre si edhe adresen e artikullit origjinal, ne kete menyre ruhet dhe respektohet e drejta e autoreve perkates, paraqitja e tyre ne faqen tone eshte thjesht informativ, per perdorimin e ketyre materialeve ju lutemi kontaktoni autoret perkates!