Total: (528,152)

Lajme

... arkiva informative
Skip Navigation



Artikulli i Perzgjedhur
bq

Beqaj: Mjekėt qė nuk marrin provimin e shtetit, u pezullohet licenca

Mjekėt qė nuk do tė marrin provimin shtetit do u pezullohet licenca ndėrkohė qė ata qė nuk kanė marrė asnjė kredit do pezullohen nga puna. »»


Cistet nė vezore, cilat prej tyre janė tė rrezikshme dhe cilat jo

Cistet nė vezore, cilat prej tyre janė tė rrezikshme dhe cilat jo

26.09.2009 17:13 - Kategoria: Shendeti

Cistet nė vezore, cilat prej tyre janė tė rrezikshme dhe cilat jo


Cistet nė vezore krijohen nė procesin e evoluimit dhe quhen ciste funksionale, sepse gjenden nė kuadėr tė funksionit tė vezoreve. Cistet nė vezore shpesh shkaktojnė panik tė madh nga frika pėr tumor, edhe pse shumica prej tyre janė plotėsisht tė parrezikshme. Cistet mund tė paraqiten nė cilėndo moshė, por mė sė shpeshti janė nė periudhėn e riprodhimit dhe janė tė rralla pas menopauzės. Cistet nė vezore paraqiten gati tek tė gjitha femrat nė periudhėn e riprodhimit. Shumica e kėtyre cisteve janė funksionale dhe tė parrezikshme.
Cistet
Cistet nė vezore janė tė mbushura me lėng apo pėrmbajtje gjysmė tė lėngshme qė krijohen nė vezore. Numri i diagnozave tė cisteve ėshtė rritur me zgjerimin e pėrdorimit tė kontrolleve fizikale dhe ultrazėrit. Ēdo muaj, vezoret normale krijojnė ciste tė vogla qė quhen gjėndra Graf, nga tė cilat njėra nė mesin e cikleve ėshtė dominues dhe arrin madhėsinė deri nė 2.4 cm dhe nga ai lėshohen qeliza tė pjekura vezore gjatė evoluimit. Kur gjėndra shpėrthen bėhet njė trup i verdhė, i cili ėshtė i madhėsisė prek 1.2 deri nė 2 cm kur ėshtė e pjekur dhe ka mes ciste. Nėse nuk ndodh pllenimi, ajo zvogėlohet dhe zhduket, ndėrsa nė rast tė pllenimit sė pari rritet dhe pastaj zvogėlohet gjatė shtatzėnėsisė. Cistet nė vezore krijohen nė procesin e evoluimit dhe quhen ciste funksionale, sepse gjenden nė kuadėr tė funksionit tė vezoreve, ndėrsa ndahen nė ato gjėndra dhe luteale. Cistet funksionale tė shumėfishta krijohen si rezultat i rritjes sė stimulimit hormonal apo ndjeshmėrisė sė tepėrt. Pėr shembull paraqiten gjatė procesit tė kurimit tė jo-pjellorisė kur vezoret stimulohen me ilaēe tė caktuara. Kėshtu, nėse nuk rregullohet doza e duhur dhe vjen deri te stimulimi i tepėrt, atėherė krijohet ciste.
Dallimi
Simptomat te cistet e parrezikshme janė kryesisht tė njėjta. Paraqitet dhimbje nė stomak dhe ndjenja e pakėndshme e presionit nė zorrėn e trashė, apo fshikėz. Po ashtu, paraqitet edhe ērregullimi i ciklit menstrual, si dhe ndjenja e fryrjes dhe ērregullime nė tretje. Pėrsa i pėrket diagnostikimit tė cisteve, sė pari, duhet tė bėhet ultrazėri, i cili tregon karakteristikat morfologjike tė cistit. Cistet e thjeshta kanė njė gropė dhe njė mur tė hollė pėrreth saj dhe tek ato ka shumė pak gjasa qė tė jenė tė rrezikshme. Cistet komplekse kanė disa pjesė, trashja e murit, ndarje dhe ērregullim nė pėrmbajtjen e cistit. Tek kėto ekziston dyshimi pėr tumore tė rrezikshėm. Pas kontrollit tė parė, mundeni lirisht tė bėni ultrazėrin trans-vaginal, i cili nė detaje tregon strukturėn e mitrės, ndėrsa ultrazėri trans-vaginal ėshtė zgjidhje edhe mė e mirė, sepse tregon masa tė mėdha dhe mundėson kontrollin e strukturė nė gropėn e stomakut (veshkat, mėlēinė, lėngjet e lira). Kurimi tek cistet e thjeshta nuk ėshtė i nevojshėm. Tek paraqitja e cisteve tek femrat qė janė nė menopauzė ėshtė e nevojshme tė bėhet CA125 (tumor-shėnuesi pėr mitėr dhe vezore). Natyrisht, kurimi kryhet sipas shkaktarit. Cistet qė janė paraqitur qė herėt dhe pas gjashtė muajsh terapie ende qėndrojnė, ndėrsa janė mė tė mėdha se 5 deri 10 centimetra, duhet tė hiqen nė mėnyrė kirurgjike. E njėjta vlen edhe pėr cistet komplekse. Operimet kryhen me metodė kirurgjike laparaskopike dhe klasike. Gjatė shtatzėnėsisė, pėr shkak tė kontrolleve tė ultrazėrit, cistet nė vezore shpesh vėrehen. Kurimi i cisteve tek shtatzėnat ėshtė i njėjtė tek tė gjitha femrat: cistet e parrezikshme, vetėm pėrcillen dhe kryesisht tėrhiqen nė mėnyrė spontane. Cistet e tjera qė janė aty mė shumė se gjashtė muaj dhe janė tė madhėsisė mes 5 dhe 10 centimetra, apo ato qė janė shenja tė dyshimta se janė tė rrezikshme, duhet tė hiqen nė mėnyrė kirurgjikale. Me rastin e heqjes sė cisteve, fėmija nuk ėshtė nė kurrfarė rreziku.
Pasojat
Problemi kryesor te gratė me sindromėn e vezoreve policistike ėshtė shtimi i peshės. Kėtyre pacienteve u propozohet qė tė zvogėlojnė peshėn trupore, gjė e cila sjell edhe shumė ndryshime tė tjera pozitive. Zvogėlimi i peshės trupore vetėm pėr 5 pėr qind, mundet qė sėrish tė rivendosė funksionin e vezoreve gjerėsisht ciklet menstruale tė shoqėruara me ovulacion. Pesha trupore normale nė tė njėjtėn kohė do tė thotė edhe mė pak probleme me rritje tė kolesterolit, lipideve dhe insulinės. Sė bashku me humbjen e peshės, me rėndėsi ėshtė edhe aktiviteti fizik, mospirja e duhanit, alkoolit, dhe nė pėrgjithėsi regjim i rregullt jetese. Nė kuadėr tė mjekimit tė sterilitetit (shterpėsisė), problemi kryesor janė ciklet anovulatore. Pėr kėtė qėllim duhet tė bėhet stimulimi i ovulacionit, shpesh i shoqėruar me frenim tė aktivitetit tė hipofizės dhe marrėdhėnie seksuale nė kohė tė caktuar. Shtatzėnia ka ndikim shumė pozitiv nė sindromėn e vezoreve policistike. Problemet e tjera qė lidhėn me anovulacionin janė gjakderdhjet e ērregullta menstruale, vonesa e menstruacioneve (amenorreja), e cila mund tė mjekohet me dhėnien e terapisė me gestagjene ose kontraceptivė oralė dhe niveli i lartė i testosteronit, i cili mjekohet me dhėnien e barnave antiandrogjenik. Pėr kėtė qėllim nė rend tė parė aplikohet bari ciproteronacetat (ose Diane 3 5; Androcur), i cili pėrshkruhet nė bazė tė skemave tė caktuara gjerėsisht, skema e kundėrt e Kauffmann-it ose skema sipas Hammerstein-it. Pėrveē kėtyre barnave edhe pse me njė pėrqindje mė tė vogėl tė inhibimit tė receptorėve androgjenik, mund tė pėrdorėt klormadinonacetati (Belara, Neo-Eunomin) dhe dienogest (Valette). Nėse shfaqen probleme tė theksuara metabolike si rezistenca periferike nė insulinė dhe hiperinsulinemia qė ėshtė edhe shkak i problemit me kolesterol dhe lipide si dhe njė varg problemesh tė tjera metabolike dhe endokrinologjike qė sė bashku ēojnė drejt shfaqjes sė sėmundjes sė sheqerit e cila haset nė rreth 80"90 pėr qind tė rasteve me sindromėn e vezoreve polikistike tė pamjekuara, pėrdoret metoformina (Glucophage). Sindromi i vezoreve policistike mund tė trajtohet edhe me rrugė kirurgjike (laparoskopi ose laparotomi), e njohur si resekcioni i vezoreve nė formė pyke, qėllimi kryesor i sė cilės ėshtė tė zvogėlohet vėllimi i vezoreve tė rritur dhe nė kėtė mėnyrė edhe uljen e prodhimit tė shtuar tė hormoneve seksuale mashkullore.
Ēfarė ėshtė sindroma e vezoreve policistike
Sindroma e vezoreve policistike (PCOS) pėrfshin njė varg simptomash, fillimisht me njė ndryshim tė ndėrtimit tė vezoreve tė cilat gjatė vizitės ultrasonografike japin njė ndėrtim karakteristik, madhėsia e tė cilave ndryshon nga madhėsia normale e deri nė shumė tė rritur. Nėn kapsulėn e vezoreve shfaqen njė varg folikulash tė vogla, qė i japin pamjen e qafores me rruaza me madhėsi maksimale deri nė 7-8 mm. Kjo sindromė ėshtė pėrshkruar nė vitin 1905, nga ana e Stein-it dhe Leventhal-it si njė grumbull simptomash: amenore (mungesė e menstruacioneve), shtim i peshės- majmėri dhe vezore policistike. Sindroma e vezoreve policistike shfaqet nė rreth 3 pėr qind tė adoleshenteve dhe femrave tė rritura. Mund tė paraqitet qė nga menstruacioni i parė. Shpesh diagnostikohet te femrat e reja, fillimisht pėr shkak tė cikleve menstruale tė parregullta gjatė pubertetit, qė bėhen shkak pėr paraqitjen e hiperandrogjenemisė (shtim i nivelit tė hormoneve seksuale mashkullore"androgjeneve), nė moshėn para pubertetit. Niveli i ngritur i testosteronit vepron nė gjėndrat dhjamore duke shkaktuar shfaqjen e seboresė (krunde nė flokė) puērrave-akne sidomos nė fytyrė. Testosteroni, me veprimin nė folikulėn e qimeve, nxit shfaqjen e qimeve (hiruzitizėm) tė tipit mashkullor, ndėrsa qimet e kokės hollohen, dobėsohen dhe fillojnė e bien duke imituar rėnie tė flokut tė tipit mashkullor (tullac). 19 Gusht 2009




Burimi: Gazeta Albania Shendetesi

Artikullin origjinal mund ta lexoni ketu

lajme.parajsa.com


Komentoni artikullin

Emri:
E-Mail:
Komenti:
Kodi:

* Mesazhi juaj do aprovohet shume shpejt nga stafi yne!



Te gjitha materialet e publikuara ne kete faqe permbajne burimin e tyre si edhe adresen e artikullit origjinal, ne kete menyre ruhet dhe respektohet e drejta e autoreve perkates, paraqitja e tyre ne faqen tone eshte thjesht informativ, per perdorimin e ketyre materialeve ju lutemi kontaktoni autoret perkates!